Nazwa czwartek w języku polskim i innych językach słowiańskich pochodzi od liczby cztery i oznacza czwarty dzień po niedzieli, która w tradycji chrześcijańskiej i żydowskiej uznawana jest za pierwszy dzień tygodnia.
Słowo wywodzi się bezpośrednio z liczby porządkowej (analogicznie do rosyjskiego czetwierg czy czeskiego cztvrtek).
W językach zachodnich, takich jak angielski (Thursday) czy niemiecki (Donnerstag), nazwa nawiązuje do dnia boga gromowładnego (Thora / Jowisza).
Aspekt biblijny: W porządku religijnym (gdzie niedziela otwiera tydzień) czwartek jest piątym dniem z kolei.